नफा-तोटा 1 सेकंदात 🔥 ZP 1 Mark पक्का | Day 3/30 | Prashant Sir

नफा-तोटा कसा काढायचा? 2 मार्क पक्के | Police Bharti, Talathi साठी सोपे स्पष्टीकरणनमस्कार मित्रांनो 🙏 Police Bharti, Talathi, ZP, MPSC या परीक्षेत गणितात नफा-तोटा या घटकावर 2 प्रश्न हमखास येतात. हा विषय पैशाचा आहे, म्हणून खूप सोपा आहे. दुकानदार कसा कमावतो तेच आपल्याला शिकायचं आहे.आज आपण 4 शब्द आणि 3 सूत्रे शिकणार आहोत. हे पाठ केलं की नफा-तोट्याचा कोणताही प्रश्न 20 सेकंदात सुटेल. हा लेख वाचून झाल्यावर एक प्रश्न स्वतः सोडवून बघा.1. सर्वात महत्वाचे 4 शब्द: SP, CP, नफा, तोटा1. खरेदी किंमत - ख.कि. - Cost Price (CP): दुकानदाराने वस्तू ज्या किमतीला विकत घेतली ती. सोपं उदाहरण: तुम्ही 500 रुपयाला Shirt विकत घेतली. तुमची CP = 500 रुपये.2. विक्री किंमत - वि.कि. - Selling Price (SP): दुकानदाराने वस्तू ज्या किमतीला विकली ती. उदाहरण: तीच Shirt तुम्ही मित्राला 600 रुपयाला विकली. तुमची SP = 600 रुपये.3. नफा - Profit: जेव्हा विक्री किंमत > खरेदी किंमत, तेव्हा नफा होतो. सूत्र 1: नफा = विक्री किंमत - खरेदी किंमत नफा = SP - CP वरील उदाहरण: नफा = 600 - 500 = 100 रुपये नफा.4. तोटा - Loss: जेव्हा विक्री किंमत खरेदी किंमत, तेव्हा तोटा होतो. सूत्र 2: तोटा = खरेदी किंमत - विक्री किंमत तोटा = CP - SP उदाहरण: 500 ची Shirt 400 ला विकली तर, तोटा = 500 - 400 = 100 रुपये तोटा.महत्वाचा नियम: नफा किंवा तोटा नेहमी खरेदी किमतीवर (CP) काढला जातो. परीक्षेत 90% मुलं इथेच चुकतात.2. नफा-तोटा टक्केवारी काढण्याची 2 सूत्रे👉 सूत्र 3: नफा % = (नफा / खरेदी किंमत) × 100 Profit % = (Profit / CP) × 100👉 सूत्र 4: तोटा % = (तोटा / खरेदी किंमत) × 100 Loss % = (Loss / CP) × 100उदाहरण 1: नफा टक्केवारी प्रश्न: एक वस्तू 800 रुपयाला विकत घेऊन 1000 रुपयाला विकली. तर नफा % किती? उत्तर: CP = 800, SP = 1000. नफा = 1000 - 800 = 200 रुपये. नफा % = (200 / 800) × 100 = (1/4) × 100 = 25% नफा.उदाहरण 2: तोटा टक्केवारी प्रश्न: 500 रुपयाचे घड्याळ 450 रुपयाला विकले. तोटा % किती? उत्तर: CP = 500, SP = 450. तोटा = 500 - 450 = 50 रुपये. तोटा % = (50 / 500) × 100 = (1/10) × 100 = 10% तोटा.3. परीक्षेत वेळ वाचवणाऱ्या 3 Secret TricksTrick 1: जेव्हा % दिली असेल तेव्हा CP काढण्याची Trickप्रश्न: एक वस्तू 20% नफ्याने 600 रुपयाला विकली. तर खरेदी किंमत किती? मोठी पद्धत: समीकरण मांडणे. Trick: 100 चा नियम वापरा. 20% नफा म्हणजे CP = 100 रुपये मानली तर SP = 100 + 20 = 120 रुपये. आता: 120 रुपये SP असेल तर CP = 100 रुपये 1 रुपया SP असेल तर CP = 100/120 रुपये 600 रुपये SP असेल तर CP = (100/120) × 600 = 500 रुपये. उत्तर 3 सेकंदात.20% तोटा असेल तर? SP = 100 - 20 = 80 रुपये. मग (100/80) × SP करा.Trick 2: दोन वस्तू, समान विक्री किंमत, एकावर x% नफा दुसऱ्यावर x% तोटाप्रश्न: दोन मोबाईल प्रत्येकी 12000 रुपयाला विकले. एकावर 20% नफा आणि दुसऱ्यावर 20% तोटा झाला. तर एकूण व्यवहारात नफा की तोटा? Trick: अशा प्रश्नात नेहमी तोटाच होतो. सूत्र: एकूण तोटा % = (x² / 100) % इथे x = 20. तोटा % = (20 × 20) / 100 = 400 / 100 = 4% तोटा. हे 2 सेकंदात सुटणारे प्रश्न असतात. Police Bharti 2022 ला असा प्रश्न आला होता.Trick 3: खोटे वजन वापरून नफाप्रश्न: एक दुकानदार 1000 ग्रॅम ऐवजी 800 ग्रॅम वजन वापरतो आणि वस्तू खरेदी किमतीला विकतो. तर त्याचा नफा % किती? Trick: नफा % = (वाढलेले वजन / दिलेले वजन) × 100 त्याने 200 ग्रॅम कमी दिले. नफा % = (200 / 800) × 100 = 25% नफा. तो वरून सांगतो "मी प्रामाणिक आहे, CP ला विकतो", पण आतून 25% नफा कमावतो.4. परीक्षेत हमखास येणारे 4 प्रश्नांचे प्रकारप्रकार 1: CP काढणे प्रश्न: 15% तोट्याने एक सायकल 1700 रुपयाला विकली. तर तिची खरेदी किंमत किती? उत्तर: 15% तोटा म्हणजे SP = 100 - 15 = 85. 85 रुपये SP असेल तर CP = 100 1700 रुपये SP असेल तर CP = (100/85) × 1700 = 2000 रुपये.प्रकार 2: वस्तू कितीला विकावी? प्रश्न: 250 रुपयाला विकत घेतलेले पुस्तक 20% नफा मिळवण्यासाठी कितीला विकावे? उत्तर: 20% नफा म्हणजे SP = 100 + 20 = 120. 100 रुपये CP असेल तर SP = 120 250 रुपये CP असेल तर SP = (120/100) × 250 = 300 रुपये.प्रकार 3: सूट (Discount) वाला प्रश्न प्रश्न: एका वस्तूची छापील किंमत 500 रुपये आहे. दुकानदार 10% सूट देतो, तरीही त्याला 20% नफा होतो. तर वस्तूची खरेदी किंमत किती? उत्तर: SP = छापील किंमत - सूट = 500 - 10% of 500 = 500 - 50 = 450 रुपये. आता 20% नफा आहे. म्हणजे 120 = 450. CP = (100/120) × 450 = 375 रुपये.प्रकार 4: दोन वेळा विकणे प्रश्न: A ने B ला 10% नफ्याने वस्तू विकली. B ने C ला 20% नफ्याने तीच वस्तू 660 रुपयाला विकली. तर A साठी वस्तूची किंमत किती होती? उत्तर: उलट चालायचं. B साठी CP = (100/120) × 660 = 550. हीच A साठी SP आहे. A साठी CP = (100/110) × 550 = 500 रुपये.5. 100% मार्क मिळवण्यासाठी शेवटच्या 3 टिप्सCP आणि SP कोणती ते आधी ठरवा. प्रश्न 2 वेळा वाचा.नफा-तोटा नेहमी CP वर काढा. SP वर काढला तर 100% चूक."किती % ने स्वस्त/महाग" असे शब्द आले तर 100 चा नियम वापरा.मित्रांनो, नफा-तोटा हा व्यवहाराचा विषय आहे. दुकानात गेलात की मनातल्या मनात हिशोब करा. प्रॅक्टिस होईल.तुम्हाला हा लेख समजला का? खाली Comment करून सांगा. नफा-तोटा वर अजून कोणता प्रश्न अडतो तो विचारा. मी व्हिडिओ बनवून सांगेन.All the best for Police Bharti! अभ्यासाला लागा!