चालू घडामोडी 2026 (Daily)

September 2025-26 - Vision Gov Academy

📅 सप्टेंबर २०२५-२६ - संपूर्ण चालू घडामोडी

VISION GOV ACADEMY | एकाच पेजवर - Day Wise Full Plate

🔵 २२ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (५ टॉपिक + विश्लेषण)

1) WWF जागतिक संवर्धन परिषद 2026 🐯

  • काय: जागतिक वन्यजीव निधी (WWF) च्या ‘जागतिक संवर्धन परिषदेचे’ (Global Conservation Conference) आयोजन
  • ठिकाण: जयपूर (राजस्थान)
  • उद्घाटन: केंद्रीय पर्यावरण मंत्री भूपेंद्र यादव यांच्या हस्ते
  • उद्देश: वन्यजीव संरक्षण, मानव-वन्यजीव सहजीवन आणि स्थानिक समुदायांचा सहभाग यावर भर
  • स्टॅटिक: भारतात सध्या 101 रामसर स्थळे, 58 व्याघ्र प्रकल्प आणि 33 हत्ती प्रकल्प आहेत
परीक्षा: WWF = World Wide Fund for Nature, स्थापना 1961. भारतात Project Tiger 1973 ला सुरू झाला.

2) 7 वी नॅशनल फॉर्म्युलरी ऑफ इंडिया (NFI) आणि बायोव्हिजिलन्स प्रोग्राम 💊

  • काय: आरोग्य राज्यमंत्री अनुप्रिया पटेल यांच्या हस्ते ‘7th National Formulary of India 2026’ (NFI) चे प्रकाशन आणि ‘Biovigilance Programme of India’ लाँच
  • संस्था: भारतीय फार्माकोपिया आयोग (IPC) द्वारा प्रकाशित
  • उद्देश: अवयव आणि ऊती प्रत्यारोपणाशी संबंधित औषधे व जैविक उत्पादनांमुळे होणाऱ्या प्रतिकूल घटनांवर लक्ष ठेवून रुग्णांची सुरक्षा वाढवणे
  • महत्व: 17 ते 23 सप्टेंबर 2026 दरम्यान 6 वा ‘राष्ट्रीय फार्माकोव्हिजिलन्स सप्ताह’ (National Pharmacovigilance Week) साजरा
परीक्षा: IPC चे मुख्यालय - गाझियाबाद, उत्तर प्रदेश. NFI डॉक्टरांना औषधांची योग्य माहिती देण्यासाठी आहे.

3) ‘नोमॅडिक एलिफंट’ संयुक्त लष्करी सराव 2026 🐘🪖

  • काय: भारत आणि मंगोलिया यांच्यातील 18 वा संयुक्त लष्करी सराव ‘नोमॅडिक एलिफंट’ (NOMADIC ELEPHANT) सुरू
  • ठिकाण: फॉरेन ट्रेनिंग नोड, पिथौरागढ (उत्तराखंड)
  • कालावधी: 21 सप्टेंबर ते 3 ऑक्टोबर 2026
  • उद्देश: निमशहरी आणि पर्वतीय भागात संयुक्त राष्ट्रांच्या आदेशानुसार बंडखोरीविरोधी कारवाया (Counter-Insurgency Operations) आणि लष्करी क्षमता वाढवणे
परीक्षा: नोमॅडिक एलिफंट सरावाची सुरुवात 2004 मध्ये झाली. हा सराव दरवर्षी भारत आणि मंगोलियात आळीपाळीने होतो.

4) सविता पुनियाचा ऐतिहासिक विक्रम 🏑

  • कोण: सविता पुनिया - भारतीय महिला हॉकी संघाची गोलकीपर
  • विक्रम: भारतीय महिला हॉकीच्या इतिहासात सर्वाधिक आंतरराष्ट्रीय सामने खेळणारी (Most-capped) खेळाडू
  • आकडेवारी: 20 सप्टेंबर 2026 रोजी उझबेकिस्तानविरुद्ध 320 वा सामना खेळून वंदना कटारियाच्या विक्रमाची बरोबरी, तर 21 सप्टेंबर 2026 रोजी इंडोनेशियाविरुद्ध 321वा सामना खेळून विक्रम मोडला
परीक्षा: सविता पुनिया हिला ‘The Great Wall of India’ म्हणून ओळखले जाते. हॉकी इंडिया - मुख्यालय नवी दिल्ली.

5) आंतरराष्ट्रीय शांतता दिवस 2026 ☮️

  • कधी: 21 सप्टेंबर (दरवर्षी)
  • थीम 2026: “Invest in Peace – For Everyone, Everywhere, Every Day”
  • संस्था: संयुक्त राष्ट्र (UN)
  • स्टॅटिक: संयुक्त राष्ट्र महासभेने 1981 मध्ये स्थापना केली आणि 2001 मध्ये याला ‘अहिंसा आणि 24 तास युद्धविराम’ दिवस म्हणून घोषित केले
परीक्षा: UN शांतता दिनाचे प्रतीक - पांढरे कबूतर आणि ऑलिव्हची फांदी.
ट्रिक: 22 Sept = जयपूर (WWF) + गाझियाबाद (IPC-NFI) + पिथौरागढ (मंगोलिया) + सविता (321 सामने) + शांतता दिवस (21 Sept) = पर्यावरण + आरोग्य + संरक्षण + क्रीडा + दिनविशेष = 5 विषय, 5 प्रश्न हमखास!
🔵 २१ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (२ टॉपिक + विश्लेषण)

1) स्लिनेक्स-26 (SLINEX-26) द्विपक्षीय सागरी सराव ⚓🚢

  • काय: भारत आणि श्रीलंका यांच्यातील 13 व्या आवृत्तीचे आयोजन - 17 ते 21 सप्टेंबर 2026
  • ठिकाण: विशाखापट्टणम, आंध्र प्रदेश
  • भारतीय नौदल: INS कवरत्ती (स्वदेशी पाणबुडीविरोधी युद्धनौका) आणि INS ज्योती (इंधन पुरवठा नौका)
  • श्रीलंका नौदल: SLNS सिंदुराला
  • स्टॅटिक: SLINEX सुरुवात 2005 मध्ये, INS कवरत्ती - Project 28 / Kamorta-class, GRSE ने बांधलेली, ऑक्टोबर 2020 मध्ये नौदलात दाखल
परीक्षा: SLINEX = Sri Lanka-India Naval Exercise. INS कवरत्ती ही P28 अंतर्गत ४थी आणि शेवटची Anti-Submarine Warfare Corvette आहे.

2) ब्रिक्स (BRICS) देशांमधील भारताची निर्यात 34 टक्क्यांनी वाढली 📈

  • काय: वाणिज्य मंत्रालयाने 20 सप्टेंबर 2026 रोजी आकडेवारी प्रसिद्ध केली
  • कालावधी: एप्रिल-ऑगस्ट 2026 मध्ये 34% वाढ
  • आकडे: 4 प्रमुख BRICS देश (चीन, दक्षिण आफ्रिका, ब्राझील, रशिया) मधील निर्यात $14.9 अब्ज वरून $19.9 अब्ज
  • वाटा: भारताच्या एकूण जागतिक निर्यातीतील वाटा 8.1% वरून 9.2% पर्यंत वाढला
  • कारण: 18 व्या ब्रिक्स शिखर परिषद (भारत मंडपम) नंतर व्यापार सुलभीकरणाचा परिणाम
परीक्षा: BRICS मध्ये आता 11 सदस्य - मूळ 5 + इजिप्त, इथिओपिया, इराण, UAE, इंडोनेशिया, सौदी अरेबिया.
ट्रिक: SLINEX-26 + BRICS Export = संरक्षण १ (श्रीलंका) + अर्थव्यवस्था १ (ब्रिक्स) = MPSC ला दोन्हीवर प्रश्न हमखास! विशाखापट्टणम + 34% वाढ ही आकडेवारी लक्षात ठेव.
🔵 २० सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (४ टॉपिक)

1) रेल्वे पायाभूत सुविधा विस्तार: चौक-कर्जत आणि मुकुटबन-गडचांदूर मार्ग (महाराष्ट्र) 🚂

  • काय: भारतीय रेल्वेने १८ सप्टेंबर २०२६ रोजी महाराष्ट्रातील दोन प्रमुख रेल्वे प्रकल्पांना मंजुरी
  • चौक-कर्जत: १०.८६ किमी दुपदरीकरण - ४९७ कोटी रु - उद्देश: पनवेल-कर्जत मार्गावरील क्षमता वाढवणे - मध्य रेल्वे अंतर्गत
  • मुकुटबन-गडचांदूर: ३८.२१ किमी नवीन मार्ग - ४९३ कोटी रु - उद्देश: महाराष्ट्र-तेलंगणा सीमाभागात कोळसा/सिमेंट मालवाहतूक व कनेक्टिव्हिटी
  • फायदा: औद्योगिक आणि खाण क्षेत्रातील मालवाहतुकीला गती
परीक्षा: चौक-कर्जत हा मुंबई उपनगरीय रेल्वेचा भाग - पनवेल-कर्जत कॉरिडॉर.

2) ग्रो इंडिगोचा 'आदि' कार्यक्रम: भारतातील पहिले 'सॉइल कार्बन पेमेंट' 🌱💰

  • काय: पंजाब आणि हरियाणामधील २५५०+ छोट्या शेतकऱ्यांना भारतातील पहिले 'मृदा कार्बन देयक' DBT द्वारे वितरीत
  • संस्था: 'ग्रो इंडिगो' (Grow Indigo) + ICAR चे तांत्रिक मार्गदर्शन - 'आदि' (Aadi) कार्यक्रम
  • कारण: DSR (Direct Seeded Rice), शून्य मशागत आणि पीक अवशेष व्यवस्थापन (स्टबल बर्निंग टाळणे) केल्यामुळे कार्बन उत्सर्जनाला आळा
  • मोबदला: 'Verra VM0042' जागतिक मानकांवर आधारित ५०,००० कार्बन क्रेडिट्स = २.९ कोटी रु+

3) SCO देशांच्या आर्थिक आणि व्यापार मंत्र्यांची २५ वी बैठक 🌐

  • संघटना: शांघाय सहकार्य संघटना (SCO)
  • काय: आर्थिक आणि परराष्ट्र व्यापार मंत्र्यांची २५ वी उच्चस्तरीय बैठक
  • ठिकाण: ताजिकिस्तान
  • स्टॅटिक: SCO स्थापना २००१, मुख्यालय - बीजिंग, भारत २०१७ मध्ये सदस्य

4) केंद्रीय आरोग्य मंत्रालयाचा 'रुग्ण सुरक्षा दिन २०२६' विशेष कार्यक्रम 🏥

  • काय: NIHFW, नवी दिल्ली येथे जागतिक रुग्ण सुरक्षा दिनानिमित्त विशेष कार्यक्रम
  • Theme: 'Safe Care for Noncommunicable Diseases (NCDs)'
  • धक्कादायक: भारतातील एकूण मृत्यूंपैकी ६३% मृत्यू असंसर्गजन्य आजारांमुळे (NCDs) होतात
  • फोकस: NCDs च्या प्रतिबंध, निदान आणि सुरक्षित उपचारांवर भर
ट्रिक: रेल्वे दुपदरीकरण + कार्बन पेमेंट + SCO + रुग्ण सुरक्षा = महाराष्ट्र १ + कृषी १ + आंतरराष्ट्रीय १ + आरोग्य १ = ४ प्रश्न पक्के!
🔵 १९ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (५ टॉपिक)

1) ईपीएफओ (EPFO) अनिवार्य वेतन मर्यादेत वाढ 💰

  • काय: 17 सप्टेंबर 2026 (विश्वकर्मा जयंती) पासून EPFO अनिवार्य कव्हरेज वेतन मर्यादा 15,000 रु वरून 25,000 रु/महिना
  • फायदा: 51 लाख+ नवीन कामगारांना EPF, EPS आणि EDLI चे अनिवार्य संरक्षण मिळणार
  • सरकारवर भार: पेन्शनसाठी केंद्र सरकारला 11,339 कोटी रु वार्षिक अतिरिक्त भार
  • स्टॅटिक: याआधी सप्टेंबर 2014 मध्ये मर्यादा 6,500 वरून 15,000 केली होती
परीक्षा: EPFO स्थापना 1952, मुख्यालय - नवी दिल्ली. EDLI = Employees Deposit Linked Insurance.

2) दिघी (रायगड) येथे ग्रीनफिल्ड जहाजबांधणी क्लस्टर 🚢

  • ठिकाण: दिघी, रायगड, महाराष्ट्र - 27,000 कोटी रु गुंतवणूक
  • करार: माझगाव डॉक शिपबिल्डर्स लिमिटेड (MDL) आणि NSHIPML यांच्यात
  • लक्ष्य: वार्षिक 2 दशलक्ष ग्रॉस टन जहाजबांधणी + 90,000 रोजगार निर्मिती
  • स्टॅटिक: केंद्राचा 'ग्रीनफिल्ड शिपबिल्डिंग क्लस्टर डेव्हलपमेंट प्लॅन' आणि 'मॅरीटाईम अमृत काळ व्हिजन 2047' शी सुसंगत

3) सेमिकॉन इंडिया 2026 (SEMICON India 2026) 💻

  • उद्घाटन: 17 सप्टेंबर 2026 रोजी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते - 5 वे पर्व
  • ठिकाण: यशोभूमी (IICC), द्वारका, नवी दिल्ली
  • Theme: 'सिलिकॉन टू सिस्टिम्स: बिल्डिंग द इकोसिस्टिम'
  • आयोजक: MeitY आणि SEMI - 52 देशांतील 600+ कंपन्या सहभागी
  • स्टॅटिक: सेमीकंडक्टर परिसंस्था मजबूत करण्यासाठी 'सेमिकॉन 2.0' ला मंजुरी

4) स्वच्छता ही सेवा 2026 🧹

  • कालावधी: 17 सप्टेंबर ते 2 ऑक्टोबर 2026
  • Theme: 'स्वच्छता में सहभाग, स्वच्छ भारत, विकसित भारत'
  • स्टॅटिक: 2 ऑक्टोबर - गांधी जयंतीला समारोप, स्वच्छ भारत मिशन सुरुवात 2014

5) भारताचे 51 वे डॉपलर वेदर रडार 📡

  • उद्घाटन: केंद्रीय मंत्री डॉ. जितेंद्र सिंह यांच्या हस्ते - 17 सप्टेंबर 2026 रोजी संबळपूर, ओडिशा येथे
  • योजना: 'मिशन मौसम' (Mission Mausam) चा एक भाग
  • खर्च: केंद्रीय मंत्रिमंडळाने 2,000 कोटी रु खर्चासह मिशनला मंजुरी
  • संस्था: IMD, IITM आणि NCMRWF या संस्था राबवणार
ट्रिक: EPFO + दिघी शिपयार्ड + सेमिकॉन + स्वच्छता + रडार = अर्थव्यवस्था १ + उद्योग १ + तंत्रज्ञान १ + योजना १ + विज्ञान १ = ५ प्रश्न पक्के!
🔵 १८ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (६ टॉपिक)

1) 'नेट झिरो' पोर्टल आणि 'NAPCC' डॅशबोर्डचे अनावरण 💻🌱

  • मंत्रालय: केंद्रीय पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालय
  • अनावरण: केंद्रीय राज्यमंत्री कीर्ती वर्धन सिंग यांच्या हस्ते - जागतिक ओझोन दिनाचे औचित्य साधून
  • नेट झिरो पोर्टल: विविध क्षेत्रातील संस्थांना त्यांच्या ऐच्छिक 'नेट झिरो' उद्दिष्टांची नोंदणी आणि प्रकटीकरण करण्यासाठी मध्यवर्ती डिजिटल व्यासपीठ
  • स्टॅटिक: भारताने COP26 मध्ये २०७० पर्यंत नेट झिरो साध्य करण्याचे उद्दिष्ट ठेवले आहे
परीक्षा: NAPCC = National Action Plan on Climate Change - २००८ मध्ये ८ मिशनसह सुरुवात.

2) जागतिक ओझोन दिन २०२६ - १६ सप्टेंबर 🌍🗓️

  • Theme २०२६: "Global action for a cooler planet"
  • इतिहास: १६ सप्टेंबर १९८७ रोजी मॉन्ट्रियल प्रोटोकॉलवर स्वाक्षऱ्या - ओझोन थर कमी करणाऱ्या पदार्थांवर नियंत्रण
  • सुरुवात: UNEP ने १९९५ पासून या दिवसाच्या स्मरणार्थ साजरा करण्यास सुरुवात केली

3) इंडिया इलेक्ट्रिक मोबिलिटी इंडेक्स (IEMI) २०२५ ⚡️🚗

  • संस्था: नीती आयोग (NITI Aayog) - १६ सप्टेंबर २०२६ रोजी दुसरी आवृत्ती प्रसिद्ध
  • Top Performers: प्रथम - दिल्ली (८४ गुण), द्वितीय - महाराष्ट्र (७८ गुण), तृतीय - चंदीगड (७१ गुण)
  • मोठी राज्ये: प्रथम - महाराष्ट्र (७८ गुण), द्वितीय - कर्नाटक (७३ गुण), तृतीय - तमिळनाडू (६१ गुण)
  • डोंगराळ/ईशान्य: प्रथम - मणिपूर (४६ गुण)
  • स्टॅटिक: नीती आयोग सदस्य राजीव गौबा - कच्च्या तेल आयात (८९%) कमी करण्यासाठी EV ला "विकसित भारत २०४७" साठी अनिवार्य म्हटले

4) पॅरा शूटिंग वर्ल्ड चॅम्पियनशिप २०२६ 🎯

  • ठिकाण: चांगवोन (Changwon), दक्षिण कोरिया
  • महिला संघ सुवर्ण: मिली शाह, मोना अग्रवाल आणि अवनि लेखरा - R2 १० मीटर एअर रायफल स्टँडिंग SH1 सांघिक प्रकार
  • खास: रायफल सांघिक प्रकारातील भारताचे पहिलेच सुवर्णपदक
  • पुरुष संघ रौप्य: राकेश निदागुंडी, आनंद कृष्णा आणि स्वरूप उन्हाळकर - R1 प्रकार
  • वैयक्तिक: मोना अग्रवाल - रौप्य, अवनि लेखरा - कांस्य

5) 'शहजाद भट्टी नेटवर्क' दहशतवादी संघटना म्हणून घोषित 🚨

  • काय: केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी १६ सप्टेंबर २०२६ रोजी UAPA अंतर्गत दहशतवादी संघटना म्हणून घोषित केले
  • आरोप: सीमेपलीकडून शस्त्रे/अमली पदार्थ तस्करी, द्वेषपूर्ण डिजिटल मजकूर प्रसार, तरुणांना दहशतवादाकडे वळवणे

6) महाराष्ट्र मंत्रिमंडळाचे महत्त्वपूर्ण निर्णय (15 सप्टेंबर २०२६) 🏛️

  • महा-टॅक (Maha-TAC): राज्याच्या २५ प्रमुख धोरणे व योजनांच्या विश्लेषणासाठी महाराष्ट्र तांत्रिक सहाय्य कक्ष स्थापना - IIM मुंबई आणि CRISP ची मदत
  • शेतजमीन परत: हरेगाव (अहिल्यानगर) येथील महाराष्ट्र राज्य शेती महामंडळाच्या ताब्यातील जमिनी मूळ शेतकरी मालकांना परत - १९६१ च्या अधिनियमात सुधारणा
  • सॉफ्ट लोन: २०२६-२७ गाळप हंगामासाठी व थकीत FRP देण्यासाठी सहकारी साखर कारखान्यांना सॉफ्ट लोन मंजूर
  • निवडणूक सुधारणा: स्थानिक स्वराज्य संस्था (नगरपरिषद/नगरपंचायत) निवडणुकांमध्ये उमेदवारी अर्ज बाद ठरवल्यास Returning Officer चा निर्णय अंतिम - १९६५ च्या अधिनियमात सुधारणा अध्यादेश
ट्रिक: नेट झिरो + ओझोन + IEMI + पॅरा शूटिंग + भट्टी नेटवर्क + महा-टॅक = पर्यावरण २ + अर्थव्यवस्था १ + क्रीडा १ + सुरक्षा १ + राज्य १ = ६ प्रश्न पक्के!
🔵 १७ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (७ टॉपिक + १ पुस्तक)

1) 'ग्रेट इंडियन बस्टार्ड' (GIB) संवर्धन आणि गुजरात कृती आराखडा 🦅

  • काय: भुज येथे केंद्रीय पर्यावरण मंत्र्यांच्या उपस्थितीत गुजरात कृती आराखडा प्रकाशित
  • संस्था: भारतीय वन्यजीव संस्था (WII) आणि गुजरात वन विभाग
  • उद्दिष्ट: कच्छच्या लाला-रावा लँडस्केपमध्ये ३०+ GIB ची लोकसंख्या प्रस्थापित करणे
  • स्टॅटिक: GIB हा IUCN यादीत Critically Endangered श्रेणीत
परीक्षा: ग्रेट इंडियन बस्टार्ड - राजस्थानचा राज्य पक्षी, वाळवंटाचा राजा म्हणून ओळखला जातो.

2) जागतिक वर्तुळाकार अर्थव्यवस्था मंच (WCEF) २०२६ ♻️

  • काय: दक्षिण आशियातील पहिल्या WCEF २०२६ चे गांधीनगर येथे उद्घाटन
  • Theme: 'Circular Economy: Transition for People and Prosperity'
  • संस्था: केंद्रीय प्रदूषण नियंत्रण मंडळ (CPCB) आणि फिनलंडची Sitra संस्था
  • खास: भारताच्या सह-अध्यक्षतेखाली 10 YFP च्या संचालक मंडळाची बैठक पार पडली

3) 'दिशा २.०' (DISHA 2.0) योजना आणि 'न्याय सेतू' ⚖️🤖

  • काय: न्यायदानातील डिजिटल दरी दूर करण्यासाठी २०२६-२०३१ कालावधीसाठी दिशा २.० ला मंजुरी
  • मंत्रालय: विधी आणि न्याय मंत्रालय
  • खास: मातृभाषेत कायदेशीर माहितीसाठी 'भाषिणी'वर आधारित २२ भाषांत काम करणारा 'न्याय सेतू' AI चॅटबॉट लाँच
  • स्टॅटिक: कलम ३९ए - समान न्याय आणि मोफत कायदेशीर मदत

4) 'पेन्शन सखी' उपक्रम 👩‍💼💰

  • काय: ग्रामीण महिला वित्तीय समावेशन आणि NPS विस्तारासाठी सामंजस्य करार
  • संस्था: ग्रामविकास विभाग (DoRD) आणि PFRDA
  • कसे: DAY-NRLM अंतर्गत प्रशिक्षित महिलांमार्फत ग्रामीण कुटुंबांना पेन्शन योजनांशी जोडणार
  • स्टॅटिक: हा उपक्रम LIC च्या यशस्वी 'बिमा सखी' मॉडेलवर आधारित

5) BRIC-NIPGR मध्ये 'SPROUT' सुविधेचे उद्घाटन 🌱🔬

  • काय: नवी दिल्ली येथे पिकांच्या जनुकीय संशोधनासाठी अत्याधुनिक SPROUT सुविधा
  • मंत्रालय: विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
  • खास: 'स्पीडसीड' तंत्रज्ञानाने हरभरा पिकाचे उत्पादन चक्र केवळ ४० दिवसांवर - हवामान-अनुकूल वाण विकसित होणार

6) भारत-अमेरिका संयुक्त लष्करी सराव: 'युद्ध अभ्यास २०२६' 🪖🤝

  • काय: २२ वी आवृत्ती सुरू
  • ठिकाण: औली (उत्तराखंड) आणि महाजन फील्ड फायरिंग रेंज (राजस्थान)
  • फोकस: पर्वतीय भूप्रदेशात 'एकात्मिक लढाऊ गट' (Integrated Battle Groups) आणि ड्रोन्सचा प्रभावी वापर

7) किशाऊ बहुउद्देशीय प्रकल्प (Kishau Multipurpose Project) 💧🏞️

  • काय: यमुनेची उपनदी 'टोंस' नदीवरील प्रलंबित प्रकल्पासाठी ६ राज्यांचा ऐतिहासिक पाणीवाटप करार
  • राज्ये: UP, उत्तराखंड, हिमाचल प्रदेश, राजस्थान, दिल्ली आणि हरियाणा
  • खास: २३२.६ मीटर उंच धरण - या ६ राज्यांना लाभ

8) पुस्तके - A Century of Service 📚

  • पुस्तक: "A Century of Service – The RSS in 100 Acts of Seva"
  • विषय: राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या (RSS) १०० वर्षांच्या सामाजिक कार्यावर आधारित
  • लेखिका: डॉ. तमिळिसाई सुंदरराजन
ट्रिक: GIB + WCEF + DISHA + पेन्शन सखी + SPROUT + युद्ध अभ्यास + किशाऊ = पर्यावरण २ + योजना २ + विज्ञान १ + संरक्षण १ + जल १ = ७ प्रश्न पक्के!
🔵 १६ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (५ टॉपिक)

1) ६ वे अखिल भारतीय राजभाषा संमेलन आणि राजभाषा कीर्ती पुरस्कार 🗣️🏆

  • काय: १४ सप्टेंबर (हिंदी दिवस) रोजी नवी मुंबईतील सिडको एक्झिबिशन सेंटर येथे ६ व्या अखिल भारतीय राजभाषा संमेलनाचे आयोजन
  • प्रमुख पाहुणे: केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह
  • पुरस्कार: २०२५-२६ चे राजभाषा कीर्ती आणि राजभाषा गौरव पुरस्कार प्रदान
  • विजेते: ED च्या 'प्रवर्तन संदेश' पत्रिकेला 'अ' क्षेत्रात दुसरा पुरस्कार, DARPG ला उत्कृष्टता सन्मान, बँक ऑफ महाराष्ट्रला 'ब' क्षेत्रात दुसरा पुरस्कार
  • स्टॅटिक: राजभाषा संमेलन दिल्लीबाहेर आयोजित करण्याची सुरुवात २०१९ पासून
परीक्षा: हिंदी दिवस - १४ सप्टेंबर, राजभाषा विभाग गृह मंत्रालयाच्या अंतर्गत येतो.

2) 'ऑपरेशन डीप मॅनिफेस्ट' - DRI ची मोठी कारवाई 🕵️‍♂️📦

  • संस्था: महसूल गुप्तचर संचालनालय (DRI)
  • ठिकाण: अंबड, नाशिक (महाराष्ट्र)
  • काय: पाकिस्तान निर्मित ३६२ मेट्रिक टन सुका मेवा (खारीक) जप्त
  • मोडस: UAE - Jebel Ali Port मार्गे खोट्या कागदपत्रांनी मूळ उगमस्थान लपवून आयात
  • स्टॅटिक: DGFT अधिसूचनेनुसार २ मे २०२५ पासून पाकिस्तानमधून सर्व थेट/अप्रत्यक्ष आयातीवर बंदी

3) WPI आणि CPI महागाई निर्देशांक - ऑगस्ट २०२६ 📈

  • जाहीर: DPIIT आणि MoSPI मंत्रालयाने आकडे जाहीर केले
  • WPI (घाऊक): ९.९२% - Base Year २०२२-२३ - वाढीचे कारण: इंधन आणि ऊर्जा (२२.९३%)
  • CPI (किरकोळ): ४.८२% - Base Year २०२४=१०० - वाढीचे कारण: अन्नधान्य (५.९५%)
  • महत्वाचे: IMF शिफारशीनुसार Base Year बदलले, भविष्यात WPI ऐवजी Producer Price Index (PPI) आणण्याचे उद्दिष्ट

4) IAF ड्रोनाथॉन-२०२६ आणि 'वायू उत्तम' प्रणाली 🚁

  • संस्था: भारतीय हवाई दल (Indian Air Force)
  • ठिकाण: पोखरण फिल्ड फायरिंग रेंज, जैसलमेर (राजस्थान) - १४ ते १६ सप्टेंबर २०२६
  • उद्घाटन: उपप्रमुख एअर मार्शल आशुतोष दीक्षित
  • खास: 'वायू उत्तम' (Vayu UTtaM) - स्वदेशी Unmanned Traffic Management system चे प्रात्यक्षिक + IAF UAS Roadmap प्रसिद्ध
  • कार्य: लष्करी + नागरी ड्रोनचा रिअल-टाइम मागोवा आणि Rogue ड्रोनला रोखण्यास सक्षम

5) भारत-मर्कोसुर PTA विस्तार करार 🌐🤝

  • काय: भारत आणि दक्षिण अमेरिकन व्यापार गट 'मर्कोसुर' ने PTA विस्तारासाठी वाटाघाटी सुरू केल्या
  • करार: पेपरलेस कस्टम प्रक्रिया आणि Electronic Certificate of Origin साठी पहिल्या अतिरिक्त प्रोटोकॉलवर स्वाक्षरी
  • उद्देश: व्यापार सुलभ करणे आणि व्यवहार खर्च कमी करणे
  • स्टॅटिक: मर्कोसुर = ब्राझील, अर्जेंटिना, उरुग्वे, पॅराग्वे
ट्रिक: राजभाषा + DRI + WPI/CPI + ड्रोनाथॉन + मर्कोसुर = योजना १ + सुरक्षा १ + अर्थव्यवस्था १ + संरक्षण १ + व्यापार १ = ५ प्रश्न पक्के!
🔵 १५ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (७ टॉपिक)

1) १८ वी ब्रिक्स (BRICS) शिखर परिषद आणि 'नवी दिल्ली घोषणापत्र' 🌍

  • काय: १८ वी ब्रिक्स शिखर परिषद संपन्न, 'नवी दिल्ली घोषणापत्र' एकमताने मंजूर
  • ठिकाण: भारत मंडपम, नवी दिल्ली
  • Theme: "Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability"
  • खास: २० वर्षांच्या वाटचालीनिमित्त विशेष टपाल तिकीटे जारी + UAE ची ओडिशामध्ये ११.५ अब्ज $ ॲल्युमिनियम प्रकल्पात गुंतवणूक
  • स्टॅटिक: ब्रिक्स स्थापना २००६, २०१० मध्ये दक्षिण आफ्रिकेचा समावेश
परीक्षा: BRICS = Brazil, Russia, India, China, South Africa + नवीन सदस्य. NDB चे मुख्यालय शांघाय.

2) यूएस ओपन २०२६: एलेना रायबाकिना 🎾🏆

  • काय: एलेना रायबाकिनाने आर्यना सबालेन्काचा पराभव करून महिला एकेरीचे विजेतेपद जिंकले
  • खास: World No. 1 बनली + ग्रँड स्लॅम इतिहासातील विक्रमी ५.५ दशलक्ष $ बक्षीस
  • स्टॅटिक: हे तिचे एकूण तिसरे ग्रँड स्लॅम विजेतेपद

3) ज्युनिअर आशिया चषक हॉकी २०२६ 🏑

  • काय: भारतीय पुरुष आणि महिला दोन्ही संघांनी दुहेरी ऐतिहासिक यश - दोन्ही विजेतेपद
  • ठिकाण: मोकी (Moqi), चीन
  • पुरुष संघ: दक्षिण कोरियाला ४-१ ने हरवून ६ वे (सलग ४ थे) विजेतेपद - अनमोल एक्का - १७ गोल (Top Scorer)
  • महिला संघ: चीनला १-० ने हरवून ३ रे (सलग ३ रे) विजेतेपद - सानिका माने - ७ गोल
  • फायदा: दोन्ही संघ FIH ज्युनिअर हॉकी विश्वचषकासाठी पात्र

4) वर्ल्ड सर्कुलर इकॉनॉमी फोरम (WCEF) २०२६ ♻️

  • काय: भारत WCEF २०२६ चे यजमानपद भूषवणार
  • संस्था: पर्यावरण, वन आणि हवामान बदल मंत्रालय (MoEFCC)
  • ठिकाण: गांधीनगर, गुजरात (१५ ते १८ सप्टेंबर २०२६)
  • Theme: 'Circular Economy: Transition for People and Prosperity'

5) ड्रायलँड काँग्रेस २०२६ आणि 'दिल्ली जाहीरनामा' 🌵

  • काय: आंतरराष्ट्रीय शुष्क भूमी कृषी परिषदेचा समारोप दिल्ली जाहीरनाम्यासह
  • ठिकाण: नवी दिल्ली
  • खास: साउथ-साउथ आणि त्रिपक्षीय सहकार्यावर भर + CAZRI ने विकसित केलेल्या 'मोठ' पिकाच्या नव्या वाणांची (CAZRI Moth-4,5,6,7) दखल - El Niño मध्येही उत्तम उत्पादन
  • स्टॅटिक: CAZRI मुख्यालय - जोधपूर (राजस्थान)

6) आयएनएस कुलिशची कंबोडिया भेट 🚢

  • काय: ईस्टर्न फ्लीट ऑपरेशनल डिप्लॉयमेंटचा भाग म्हणून INS Kulish ने कंबोडियाला भेट दिली
  • ठिकाण: रीम नेव्हल बेस, कंबोडिया
  • उद्देश: Act East Policy आणि MAHASAGAR संकल्पनेअंतर्गत इंडो-पॅसिफिकमध्ये सागरी सुरक्षा आणि सहकार्य

7) 'गणेश ज्ञानार्थी' प्रदर्शन 🖼️

  • काय: वसाहतवादी मानसिकतेतून (De-colonization) बाहेर पडून भारतीय दृष्टिकोनातून इतिहासाचे जतन
  • संस्था: एशियाटिक सोसायटी ऑफ मुंबई
  • ठिकाण: मुंबई, महाराष्ट्र - १३ सप्टेंबर २०२६ रोजी अमित शाह यांच्या हस्ते उद्घाटन
ट्रिक: BRICS + हॉकी + WCEF + कुलिश = आंतरराष्ट्रीय ४ + क्रीडा २ + संस्कृती १ = ७ प्रश्न पक्के!
🔴 ११ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (२० टॉपिक)

1) Red-Naped Ibis पक्षी चर्चेत 🦅

  • काय: छत्रपती संभाजीनगरमध्ये मोबाईल टॉवर पाडल्याने घरटे उध्वस्त झाल्याने चर्चेत
  • नाव: Pseudibis papillosa - भारतीय उपखंडातील निवासी पक्षी
  • कुळ: Threskiornithidae (कांकण कुळ) - पाणथळी पक्षी

2) AlphaGenome Atlas 🧬

  • काय: Google DeepMind ने विकसित केलेले AI मॉडेल
  • काम: मानवी जीनोमचे विश्लेषण, DNA mutation चा अर्थ लावते, अनुवांशिक आजार ओळख

3) नंदनकानन प्राणी उद्यान 🐅

  • ठिकाण: भुवनेश्वर जवळ, ओडिशा
  • खास: पांढऱ्या वाघांसाठी प्रसिद्ध

4) इतर महत्त्वाचे One-Liners 📝

  • Levees: पुरापासून बचावासाठी कृत्रिम बांध / तटबंध
  • Yudh Abhyas: भारत-अमेरिका वार्षिक लष्करी सराव
  • Narcolepsy: मेंदूचा झोपेशी संबंधित विकार - दिवसा अचानक झोप
  • Navier-Stokes: Fluid Dynamics ची समीकरणे - Millennium Prize Problem
  • IAEA: मुख्यालय - व्हिएन्ना, ऑस्ट्रिया
  • Endometriosis: गर्भाशयाच्या अस्तराची ऊती गर्भाशयाबाहेर वाढणे
  • WCCB: MoEFCC अंतर्गत - वन्यजीव तस्करी रोखण्यासाठी
  • बखिरा तलाव: संत कबीर नगर, उत्तर प्रदेश - रामसर स्थळ
  • Mocha Port: येमेन - लाल समुद्र, कॉफी व्यापारासाठी प्रसिद्ध
  • UNESCO Literacy Prize: साक्षरता आणि प्रौढ शिक्षण क्षेत्रात
  • गूटी किल्ला: अनंतपूर, आंध्र प्रदेश
  • DBN: USOF च्या जागी - Digital Bharat Nidhi
  • PDI: सेंद्रिय सेमीकंडक्टर - सोलर सेल, LED मध्ये वापर
  • INS Mysore (D60): दिल्ली-श्रेणीची Destroyer
  • ORV Sagar Manthan: सागर निरीक्षण जहाज - पृथ्वी विज्ञान मंत्रालय
  • Resplendent Shrub Frog: पश्चिम घाट, अनामुडी शिखरावर दुर्मिळ बेडूक
  • FMD: खुर असलेल्या प्राण्यांमध्ये (गाय, म्हैस, शेळी, मेंढी) होणारा विषाणूजन्य रोग
परीक्षा: ११ सप्टेंबर = विज्ञान + पर्यावरण + संरक्षणचा दिवस - २० प्रश्नांपैकी १५ MPSC ला हमखास!
🟢 १४ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (८ टॉपिक)

1) 'बद्री' गाईचा पहिला OPU-IVF वासरू 🐄

  • काय: देशात पहिल्यांदाच OPU-IVF तंत्रज्ञानाने 'बद्री' जातीच्या निरोगी वासराचा जन्म
  • संस्था: ICAR-NDRI (कर्नाल) + GBPUAT पंतनगर विद्यापीठ
  • तंत्र: उच्च प्रतीच्या बद्री गाईचे भ्रूण प्रयोगशाळेत तयार करून 'साहिवाल' गाईत प्रत्यारोपित
  • स्टॅटिक: 'बद्री' ही उत्तराखंडची एकमेव मान्यताप्राप्त देशी गाय + राज्य प्राणी
परीक्षा: OPU = Ovum Pick Up, IVF - देशी गोवंश संवर्धनासाठी क्रांतिकारी तंत्रज्ञान

2) कोलंबो सिक्युरिटी कॉन्क्लेव्ह (CSC) सराव ⚓️

  • काय: सागरी दहशतवाद आणि तस्करी रोखण्यासाठी 'टेबल टॉप सराव' (TTX)
  • ठिकाण: ईस्टर्न नेव्हल कमांड, विशाखापट्टणम
  • तारीख: ९ ते १२ सप्टेंबर २०२६
  • लिंक: भारताच्या 'महासागर' (MAHASAGAR) या व्यापक सागरी सुरक्षा दृष्टिकोनाशी सुसंगत

3) भारत-मोरोक्को संयुक्त संरक्षण समिती 🤝

  • काय: पहिली 'संयुक्त संरक्षण समिती' (JDC) बैठक
  • ठिकाण: नवी दिल्ली - ८ सप्टेंबर २०२६
  • चर्चा: लष्करी सराव, सायबर संरक्षण, शांतता मोहिमा, संरक्षण उत्पादन सहकार्य

4) बांधकाम कामगारांवरील (BOCW) राष्ट्रीय परिषद 👷‍♂️

  • काय: बांधकाम कामगार कल्याण व रोजगार सुविधांसाठी २ दिवसीय परिषद
  • ठिकाण: मुंबई, महाराष्ट्र - ११-१२ सप्टेंबर २०२६
  • आयोजक: केंद्रीय कामगार व रोजगार मंत्रालय + महाराष्ट्र शासन
  • निर्णय: महाराष्ट्र + ८ राज्यांनी 'स्टेट BOCW डिजिटल लेबर चौक' सुरू केला - थेट रोजगार

5) पिकलरबॉल विश्वचषक २०२६ 🏓🏆

  • ठिकाण: दा नांग, व्हिएतनाम
  • भारताची कामगिरी: ४१ पदके - ७ सुवर्ण, १७ रौप्य, १७ कांस्य - ८२ देशांमध्ये ४थे स्थान
  • व्यक्ती: वीर शाह - किड्स गटात 'सर्वोत्कृष्ट कर्णधार'

6) ड्रायडॉक्स वर्ल्ड आणि कोचीन शिपयार्ड करार 🚢

  • काय: जहाज दुरुस्तीचे आंतरराष्ट्रीय क्लस्टर्स विकसित करण्यासाठी JV करार
  • संस्था: ड्रायडॉक्स वर्ल्ड (UAE) + कोचीन शिपयार्ड लिमिटेड (भारत)
  • भागीदारी: ५०:५० - ११ सप्टेंबर २०२६

7) दक्षिण रेल्वेचे १००% विद्युतीकरण पूर्ण 🚆⚡️

  • काय: संपूर्ण ५,०६८ किमी ब्रॉडगेज नेटवर्कचे १००% विद्युतीकरण
  • संस्था: दक्षिण रेल्वे
  • फायदा: Net Zero Carbon, वेग वाढ, डिझेल बचत

8) अरुणाचल प्रदेशात माशाची नवीन प्रजाती 🐟

  • नाव: शायझोपिगॉप्सिस वॅडेलि (Schizopygopsis waddellii)
  • कुटुंब: सायप्रिनिडे - गोड्या पाण्यातील मासा
  • ठिकाण: अरुणाचल प्रदेश
ट्रिक: गाय + रेल्वे + मासा = ३ विज्ञान / प्राणी प्रश्न + संरक्षण २ + क्रीडा १ + कामगार १ = ७ प्रश्न पक्के!
📅 १३ सप्टेंबर २०२६ - चालू घडामोडी | VISION GOVERNMENT ACADEMY
क्रीडा - SPORTS - IMP

1) दुलीप करंडक २०२६ - Duleep Trophy

  • विजेता: ईस्ट झोन ने साऊथ झोन चा पराभव करून १३ वर्षांनंतर विजेतेपद पटकावले.
  • कर्णधार: ईशान किशन (ईस्ट झोन)
  • स्थळ: एम. ए. चिदंबरम स्टेडियम, चेन्नई
  • महत्वाची बाब: पहिल्या डावातील ३७२ धावांच्या आघाडीवर ईस्ट झोन विजेता. ईशान किशनने अंतिम सामन्यात ३५० (२७०+८०) धावांचा विक्रम केला.
परीक्षेसाठी: दुलीप करंडक = भारतातील प्रमुख देशांतर्गत प्रथम श्रेणी क्रिकेट स्पर्धा. २०२६ विजेता = ईस्ट झोन, कर्णधार ईशान किशन.
आंतरराष्ट्रीय - BRICS

2) १८ वी ब्रिक्स शिखर परिषद आणि 'इनोप्रोम इंडिया'

  • ठिकाण: नवी दिल्ली, १८ व्या ब्रिक्स शिखर परिषदेदरम्यान भारत-रशिया द्विपक्षीय बैठक.
  • इनोप्रोम इंडिया (INNOPROM India): भारतात पहिल्यांदाच रशियन आंतरराष्ट्रीय औद्योगिक प्रदर्शनाचे आयोजन.
  • अध्यक्षपद: २०२६ या वर्षासाठी ब्रिक्सचे अध्यक्षपद भारताकडे.
परीक्षेसाठी: १८ वी BRICS परिषद = नवी दिल्ली. भारत = अध्यक्ष २०२६. INNOPROM = रशियाचे औद्योगिक प्रदर्शन.
विज्ञान तंत्रज्ञान - STARTUP

3) ब्रिक्स भारत इनोव्हेट्स (BBI) प्रदर्शन

  • आयोजन: १८ व्या ब्रिक्स परिषदेचा भाग म्हणून.
  • संस्था: केंद्रीय शिक्षण मंत्रालय
  • ठिकाण: भारत मंडपम, नवी दिल्ली
  • थीम: "Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability"
  • तथ्य: ३७ डीप-टेक स्टार्टअप्स सहभागी, ब्रिक्स गुंतवणूकदारांसमोर नवोपक्रम सादर करणे हा उद्देश.
परीक्षेसाठी: BBI = ३७ डीप-टेक स्टार्टअप्स, भारत मंडपम, शिक्षण मंत्रालय.
कायदा - LEGISLATION

4) बँकर्स बुक्स साक्ष्य अधिनियम, २०२६

  • लागू: १ ऑक्टोबर २०२६ पासून लागू होणार, केंद्र सरकारची अधिसूचना.
  • स्वरूप: तंत्रज्ञान-निरपेक्ष (Tech-neutral) कायदा - भौतिक, डिजिटल, इलेक्ट्रॉनिक आणि क्लाउड-आधारित बँकिंग रेकॉर्ड्सना कायदेशीर पुरावा म्हणून मान्यता.
  • जुना कायदा: १८९१ च्या 'बँकर्स बुक्स साक्ष्य अधिनियम' ची जागा घेईल.
परीक्षेसाठी: Bankers' Books Evidence Act 2026 = १८९१ च्या कायद्याची जागा, १ ऑक्टोबर २०२६ पासून लागू, Tech-neutral.
पायाभूत सुविधा - INFRASTRUCTURE

5) 'वनटॅग' (OneTag) - NETC फास्टॅग पोर्टेबिलिटी

  • उद्घाटन: केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी यांच्या हस्ते.
  • फायदा: वाहनधारकांना फिजिकल टॅग न बदलता फास्टॅग जारी करणारी बँक (Issuer Bank) बदलण्याची सुविधा.
  • उद्देश: टोल वसुली प्रक्रियेत सुलभता.
परीक्षेसाठी: OneTag = FASTag Portability, NETC, नितीन गडकरी.
आरोग्य - HEALTH

6) गर्भाशयाच्या मुखाच्या कर्करोगासाठी HPV लसीकरण

  • टप्पा: भारताने ८० लाख HPV लसींचे डोस देण्याचा टप्पा पार केला.
  • १००% उद्दिष्ट साध्य: गुजरात, उत्तर प्रदेश, मध्य प्रदेश आणि मिझोरम या राज्यांनी निश्चित लोकसंख्येचे १००% लसीकरण पूर्ण केले.
  • आजार: Cervical Cancer - गर्भाशयाच्या मुखाचा कर्करोग.
परीक्षेसाठी: HPV = Cervical Cancer प्रतिबंध, ८० लाख डोस, १००% राज्ये = गुजरात, UP, MP, मिझोरम.
योजना - SCHEME

7) ७ वा 'जेंडर संवाद' (Gender Samvaad)

  • योजने अंतर्गत: दीनदयाल अंत्योदय योजना - राष्ट्रीय ग्रामीण उपजीविका अभियान (DAY-NRLM) अंतर्गत.
  • आयोजक: केंद्रीय ग्रामविकास मंत्रालय आणि IWWAGE
  • थीम: "Participation to Leadership: Enhancing Women's Agency in Livelihoods"
  • उद्देश: ग्रामीण उपजीविकेत महिलांचे नेतृत्व व आर्थिक सहभाग वाढवणे.
परीक्षेसाठी: Gender Samvaad = DAY-NRLM, Theme = Participation to Leadership, UN ने २०२६ = आंतरराष्ट्रीय महिला शेतकरी वर्ष घोषित केले.
VISION GOVERNMENT ACADEMY, YAVATMAL | 🌐 www.visiongovacademy.online | 📲 t.me/visionGovrment | स्वप्न तुमचं, मेहनत आपली!
📅 ११ सप्टेंबर २०२६ - MPSC चालू घडामोडी | VISION GOVERNMENT ACADEMY
संरक्षण - DEFENCE - IMP

1) 'समुद्र लक्ष्मण' सागरी सराव 2026 ⚓️🌊

  • Key Fact: भारत आणि मलेशिया यांच्यात 'समुद्र लक्ष्मण' (Samudra Laksamana) या द्विपक्षीय सागरी सरावाची चौथी आवृत्ती सुरू झाली.
  • Place: लुमुट (Lumut), मलेशिया.
  • INS Mysore: या सरावात भारताची गाइडेड मिसाईल डिस्ट्रॉयर आयएनएस म्हैसूर सहभागी झाली आहे.
  • उद्देश: 2026 हे 'आसियान-भारत सागरी सहकार्य वर्ष' म्हणून साजरे केले जात असून, इंटरऑपरेबिलिटी वाढवणे हा मुख्य उद्देश.
परीक्षेसाठी: समुद्र लक्ष्मण = भारत + मलेशिया, 4th Edition, INS Mysore, ठिकाण - लुमुट. 11 सप्टेंबर 2026 रोजी बातमीत.
पुरस्कार - AWARD

2) किशोर मकवाणा यांना 'डॉ. एपीजे अब्दुल कलाम जनसेवा पुरस्कार' 🏆

  • Key Fact: सामाजिक न्याय आणि अनुसूचित जातींच्या हक्कांच्या संरक्षणासाठी दिलेल्या उत्कृष्ट योगदानाबद्दल त्यांना 'डॉ. एपीजे अब्दुल कलाम जनसेवा पुरस्कार 2026' ने सन्मानित.
  • Organisation: प्राईम पॉईंट फाउंडेशन आणि खासदार रत्न पुरस्कार समिती.
  • Mains Point: आयोगाच्या माध्यमातून तळागाळातील समुदायांचे प्रश्न सोडवण्यातील त्यांच्या सक्रिय भूमिकेची नोंद.
परीक्षेसाठी: किशोर मकवाणा = SC आयोगाशी संबंधित, कलाम जनसेवा पुरस्कार 2026.
तंत्रज्ञान - AI

3) डिजिटल इंडिया 'भाषिणी' आणि महाराष्ट्र सरकारचा उपक्रम 🗣️🤖

  • Key Fact: डिजिटल इंडिया 'भाषिणी' (BHASHINI) विभागाने महाराष्ट्र सरकारच्या भाषा विभागासोबत मंत्रालय, मुंबई येथे विशेष कार्यशाळा आयोजित केली.
  • उद्देश: मराठी आणि इतर प्रादेशिक भाषांमध्ये डिजिटल सेवा सुलभ करण्यासाठी Language AI चा वापर.
  • नवीन संकल्पना: महाराष्ट्राच्या पर्यटन आणि वाहतूक क्षेत्रासाठी 'महाभाषिणी' (MahaBHASHINI) प्रस्तावित.
  • Static: भाषिणी हा MeitY चा उपक्रम असून 36 भारतीय भाषा (Text) आणि 23 भाषा (Voice) ला सपोर्ट करतो.
परीक्षेसाठी: BHASHINI = MeitY, 36 भाषा Text, 23 Voice. महाभाषिणी = महाराष्ट्र.
आरोग्य - HEALTH

4) 11 वा राष्ट्रीय आयुर्वेद दिन आणि महाराष्ट्रातील सोहळा 🌿🧘‍♂️

  • Key Fact: केंद्र सरकारने 11 वा आयुर्वेद दिन हा 'राष्ट्रीय आरोग्य संवाद मोहीम' (National Health Communication Campaign) म्हणून जनआंदोलन स्वरूपात साजरा करण्याची घोषणा केली.
  • Date: 23 सप्टेंबर 2026 (मुख्य सोहळा).
  • Place: नागपूर, महाराष्ट्र.
  • Theme: 'उज्ज्वल उद्यासाठी आयुर्वेद' (Ayurveda for a Healthier Tomorrow).
परीक्षेसाठी: 11 वा आयुर्वेद दिन - 23 सप्टेंबर 2026, नागपूर, Theme - उज्ज्वल उद्यासाठी आयुर्वेद.
आंतरराष्ट्रीय - SUMMIT

5) आंतरराष्ट्रीय अंतराळ शिखर परिषद 🚀🌍

  • Key Fact: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी फ्रान्समध्ये आयोजित आंतरराष्ट्रीय अंतराळ शिखर परिषदेला VC द्वारे संबोधित केले.
  • Place: पॅरिस, फ्रान्स.
  • संदेश: 'वसुधैव कुटुंबकम्' विचारधारेचा संदर्भ देत शांततापूर्ण, सुरक्षित आणि शाश्वत अंतराळ सहकार्याचे आवाहन.
परीक्षेसाठी: International Space Summit - पॅरिस, भारताचा संदेश - शाश्वत अंतराळ सहकार्य.
पर्यावरण - ENVIRONMENT

6) 'स्वच्छ सागर, सुरक्षित सागर 5.0' मोहीम 🌊🏖️🧹

  • Key Fact: समुद्रकिनाऱ्यांच्या स्वच्छतेसाठी जनभागीदारीतून 'स्वच्छ सागर, सुरक्षित सागर 5.0' अभियानाचा शुभारंभ.
  • Date: 12 ते 19 सप्टेंबर 2026.
  • Organisation: केंद्रीय भूविज्ञान मंत्रालय (Ministry of Earth Sciences).
  • उपक्रम: 100+ किनारी भागांमध्ये मेगा बीच क्लीनअप, ओशन ऑलिम्पियाड, मानवी साखळी. हा उपक्रम Deep Ocean Mission शी निगडित.
परीक्षेसाठी: स्वच्छ सागर 5.0 = भूविज्ञान मंत्रालय, 12-19 सप्टेंबर, Deep Ocean Mission.
अर्थव्यवस्था - ECONOMY

7) RBI आणि SEBI चा पहिला 'टोकनाईज्ड कॉर्पोरेट बाँड' 💰🔗

  • Key Fact: RBI आणि SEBI द्वारे भारताच्या पहिल्या 'टोकनाईज्ड कॉर्पोरेट बाँड' पायलट प्रकल्पाची सुरुवात.
  • तंत्रज्ञान: ब्लॉकचेन / डिजिटल टोकन तंत्रज्ञानाचा वापर.
  • फायदा: गुंतवणुकीची प्रक्रिया अधिक सुरक्षित, गतिमान आणि पारदर्शक बनवणे.
परीक्षेसाठी: पहिला Tokenised Corporate Bond = RBI + SEBI, तंत्रज्ञान = Blockchain.
तंत्रज्ञान - UIDAI

8) UIDAI कडून 'आधार फेस ऑथेंटिकेशन SDK' लाँच 🆔📱

  • Key Fact: UIDAI ने नवीन 'फेस ऑथेंटिकेशन SDK' आणि सँडबॉक्स लाँच केले.
  • वापर: बँकिंग आणि वित्तीय संस्थांना (BFSI) त्यांच्या Android/iOS अॅप्समध्ये फेस ऑथेंटिकेशन फीचर थेट अंतर्भूत करता येणार.
  • फायदा: ग्राहक पडताळणी जलद आणि सुरक्षित.
परीक्षेसाठी: UIDAI Face Auth SDK = BFSI साठी, आधार पडताळणी सोपी.
महत्वाचे दिवस

9) जागतिक आत्महत्या प्रतिबंध दिन 2026 🧠💙

  • Date: 10 सप्टेंबर 2026.
  • Theme: 'कथानक बदलणे, संवादाला सुरुवात करणे' (Changing the Narrative, Starting the Conversation).
  • उद्देश: मानसिक आरोग्याविषयी मोकळा संवाद आणि जनजागृती.
  • Static: राष्ट्रीय आत्महत्या प्रतिबंध धोरण (2022) चे उद्दिष्ट 2030 पर्यंत आत्महत्येचे प्रमाण 10% ने कमी करणे.
परीक्षेसाठी: 10 सप्टेंबर = जागतिक आत्महत्या प्रतिबंध दिन, Theme - Changing the Narrative, लक्ष्य - 2030 पर्यंत 10% घट.
VISION GOVERNMENT ACADEMY, YAVATMAL | 🌐 www.visiongovacademy.online | 📲 t.me/visionGovrment | स्वप्न तुमचं, मेहनत आपली!
📅 ९ सप्टेंबर २०२६ - Trending चालू घडामोडी | VISION GOVERNMENT ACADEMY
संरक्षण - DEFENCE - IMP

1) RVV BD Missile व LORA Missile

  • RVV BD: रशियन बनावटीचे Air-to-Air क्षेपणास्त्र, पल्ला 300 KM, वेग Mach 6. AWACS Killer म्हणून ओळख. भारतीय Su-30MKI वर लावण्यासाठी DAC कडून प्रस्ताव मंजूर (Sept 2026). ऑपरेशन सिंदूरनंतर PL-15 ला उत्तर.
  • LORA: इस्रायलचे Long Range Artillery Missile (IAI), पल्ला 400 KM. भारत BEL सोबत Make in India अंतर्गत बनवणार. Air LORA Version Su-30MKI वर. Rampage च्या यशानंतर निर्णय.
परीक्षेसाठी: RVV BD = रशिया, 300 KM, Su-30MKI. LORA = इस्रायल, 400 KM, BEL. दोन्ही - Defence Acquisition Council चर्चेत.
विज्ञान आणि तंत्रज्ञान

2) Hall Effect, Cell Broadcasting System व VPN

  • Hall Effect: चुंबकीय क्षेत्रात विद्युत वाहकावर व्होल्टेज निर्माण होणे. ISRO ने Electric Propulsion (Hall Thruster) GSAT-20 आणि JUICE मोहिमेत वापरला.
  • Cell Broadcasting System (CBS): आपत्ती वेळी सर्व मोबाईलवर एकाच वेळी अलर्ट. NDMA ने 2025 मध्ये अखिल भारतीय चाचणी केली. भूकंप, त्सुनामी, पूर साठी.
  • VPN: Virtual Private Network - IP लपवून सुरक्षित इंटरनेट. भारत सरकारच्या नवीन Log ठेवण्याच्या नियमामुळे चर्चेत.
परीक्षेसाठी: Hall Effect = Physics. CBS = NDMA, Disaster Alert. VPN = Data Privacy.
पर्यावरण - ENVIRONMENT

3) Bhitarkanika, Bura Chapori, Hindon River व Sasthamcotta Lake

  • Bhitarkanika National Park: ओडिशा, खारफुटी जंगल. Olive Ridley कासव आणि खाऱ्या पाण्यातील मगरी (1826 संख्या - विक्रम 2025) साठी प्रसिद्ध.
  • Bura Chapori Wildlife Sanctuary: आसाम, सोनितपूर, ब्रह्मपुत्रा काठी. 40 वर्षांनंतर 2 गेंड्यांचे पुनरागमन. 51.7 चौ.कि.मी अतिक्रमण मुक्त. बंगाल फ्लोरिकनसाठी प्रसिद्ध.
  • Hindon River: यमुनेची उपनदी, उगम शिवालिक (सहारनपूर). NGT ने प्रदूषणावरून कारवाई, गाझियाबाद पूर.
  • Sasthamcotta Lake: केरळमधील सर्वात मोठे गोड्या पाण्याचे सरोवर, एकमेव Ramsar (2002) गोड्या पाण्याचे सरोवर केरळमध्ये.
परीक्षेसाठी: Bhitarkanika - ओडिशा, Bura Chapori - आसाम, Hindon - यमुना उपनदी, Sasthamcotta - केरळ, Ramsar.
इतिहास व संस्कृती

4) Corded Ware Culture, Poompuhar, Barakuru व Shekhawati Havelis

  • Corded Ware Culture: Late Neolithic (2900 BCE), युरोप. दोरखंडाच्या ठशाची मडकी. पोलंडच्या Żórawina मध्ये 5000 वर्ष जुनी दफनभूमी, 42 प्राण्यांच्या दातांचा हार सापडला.
  • Poompuhar: तामिळनाडू, संगम काळातील चोला बंदर, कावेरी मुखाशी. समुद्रात बुडालेले शहर, ISRO-NIO चा Underwater Sonar Survey 2025 मुळे चर्चेत.
  • Barakuru (Barkur): कर्नाटकातील प्राचीन बंदर, Tulunadu ची राजधानी. पुरातत्व उत्खननात चर्चेत.
  • Shekhawati Havelis: राजस्थान, भित्तिचित्र असलेल्या हवेल्या. UNESCO Tentative List साठी 2025 मध्ये प्रस्ताव.
परीक्षेसाठी: Corded Ware = Neolithic, Poompuhar = तामिळनाडू, Barkur = कर्नाटक, Shekhawati = राजस्थान.
योजना व आंतरराष्ट्रीय

5) e-FAST India, MatsyaMetri, EEF, APPU व Cape Verde

  • e-FAST India: NITI Aayog चा Electric Freight Accelerator for Sustainable Transport. EV ट्रकला चालना, 2025 मध्ये रोडमॅप.
  • MatsyaMetri: मत्स्य विभाग + ISRO चे App, मच्छीमारांना Potential Fishing Zone ची सॅटेलाइट माहिती.
  • Eastern Economic Forum (EEF): व्लादिवोस्तोक, रशिया, 2015 पासून. 11 वा EEF 1-4 Sept 2026. भारत-रशिया चेन्नई-व्लादिवोस्तोक कॉरिडॉर.
  • APPU: Asian-Pacific Postal Union, स्थापना 1962, मुख्यालय बँकॉक. 2025 मध्ये भारत अध्यक्ष.
  • Cape Verde: आफ्रिकेच्या पश्चिम किनाऱ्यावरील बेटांचा देश, राजधानी प्राया. भारताने 2025 मध्ये दूतावास उघडला.
परीक्षेसाठी: e-FAST = NITI Aayog, MatsyaMetri = ISRO, EEF = रशिया, APPU = बँकॉक, Cape Verde = प्राया.
जीवशास्त्र - BIOLOGY

6) Mindoro bleeding-heart Pigeon, Vitamin B6 व इतर

  • Mindoro bleeding-heart Pigeon: फिलिपिन्समधील दुर्मिळ कबूतर, छातीवर रक्तासारखा डाग. IUCN - Critically Endangered.
  • Vitamin B6 (Pyridoxine): पाण्यात विरघळणारे जीवनसत्व, मेंदू आणि रक्तासाठी. अतिसेवनाने Nerve Damage. FSSAI ने Fortified Rice मध्ये समावेश.
परीक्षेसाठी: Mindoro Pigeon = फिलिपिन्स, Critically Endangered. B6 = Pyridoxine, Water Soluble.
VISION GOVERNMENT ACADEMY, YAVATMAL | 🌐 www.visiongovacademy.online | 📲 t.me/visionGovrment | स्वप्न तुमचं, मेहनत आपली!
🔴 १२ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (७ टॉपिक) - MPSC चालू घडामोडी

1) दुलीप करंडक २०२६ 🏏

  • विजेता: ईस्ट झोन - साऊथ झोनचा पराभव, १३ वर्षांनंतर विजेतेपद
  • कर्णधार: ईशान किशन (ईस्ट झोन)
  • ठिकाण: एम. ए. चिदंबरम स्टेडियम, चेन्नई
  • Important Fact: पहिल्या डावातील ३७२ धावांच्या आघाडीवर विजेता घोषित, ईशान किशनचे ३५० (२७०+८०) धावांचा विक्रम
परीक्षा: दुलीप करंडक ही भारतातील प्रमुख देशांतर्गत प्रथम श्रेणी क्रिकेट स्पर्धा आहे - Static

2) १८ वी ब्रिक्स शिखर परिषद आणि 'इनोप्रोम इंडिया' 🌐

  • काय: १८ व्या ब्रिक्स शिखर परिषदेदरम्यान भारत-रशिया पंतप्रधानांची द्विपक्षीय बैठक
  • ठिकाण: नवी दिल्ली
  • खास: भारतात पहिल्यांदाच 'इनोप्रोम इंडिया' (INNOPROM India) या रशियन आंतरराष्ट्रीय औद्योगिक प्रदर्शनाचे आयोजन
परीक्षा: भारताकडे २०२६ या वर्षासाठी ब्रिक्सचे अध्यक्षपद आहे

3) ब्रिक्स भारत इनोव्हेट्स (BBI) प्रदर्शन 💡

  • काय: १८ व्या ब्रिक्स परिषदेचा भाग म्हणून प्रदर्शन
  • आयोजक: केंद्रीय शिक्षण मंत्रालय
  • ठिकाण: भारत मंडपम, नवी दिल्ली
  • Theme: Building for Resilience, Innovation, Cooperation and Sustainability
  • Fact: ३७ डीप-टेक स्टार्टअप्स सहभागी

4) बँकर्स बुक्स साक्ष्य अधिनियम, २०२६ ⚖️

  • लागू: १ ऑक्टोबर २०२६ पासून
  • काय: हा कायदा Tech-neutral असून भौतिक, डिजिटल, इलेक्ट्रॉनिक आणि क्लाउड-आधारित बँकिंग रेकॉर्ड्सना कायदेशीर पुरावा म्हणून मान्यता देतो
Static: हा कायदा जुन्या 'बँकर्स बुक्स साक्ष्य अधिनियम, १८९१' ची जागा घेईल

5) 'वनटॅग' (OneTag) - NETC फास्टॅग पोर्टेबिलिटी 🚗

  • उद्घाटन: केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी यांच्या हस्ते
  • फायदा: फिजिकल टॅग न बदलता फास्टॅग जारी करणारी बँक (Issuer Bank) बदलता येणार
  • उद्देश: टोल वसुली प्रक्रियेत सुलभता

6) HPV लसीकरण - गर्भाशयाच्या मुखाचा कर्करोग 💉

  • टप्पा: भारताने ८० लाख HPV लस डोसचा टप्पा पार केला
  • १००% उद्दिष्ट: गुजरात, उत्तर प्रदेश, मध्य प्रदेश आणि मिझोरम या ४ राज्यांनी पूर्ण केले

7) ७ वा 'जेंडर संवाद' (Gender Samvaad) 👩‍🌾

  • योजनेअंतर्गत: दीनदयाल अंत्योदय योजना - राष्ट्रीय ग्रामीण उपजीविका अभियान (DAY-NRLM)
  • आयोजक: केंद्रीय ग्रामविकास मंत्रालय आणि IWWAGE
  • Theme: Participation to Leadership: Enhancing Women's Agency in Livelihoods
  • उद्देश: ग्रामीण उपजीविकेत महिलांचे नेतृत्व व आर्थिक सहभाग वाढवणे
Static Fact: २०२६ हे वर्ष UN ने 'आंतरराष्ट्रीय महिला शेतकरी वर्ष' म्हणून घोषित केले आहे
ट्रिक: ब्रिक्स २ + कायदा १ + टॅग १ + HPV १ + जेंडर १ + क्रिकेट १ = ७ प्रश्न पक्के - १२ सप्टेंबर
📅 ८ सप्टेंबर २०२६ - Trending चालू घडामोडी | VISION GOVERNMENT ACADEMY
MPSC / UPSC - IMP

1) कॉर्डेड वेअर संस्कृती (Corded Ware Culture)

  • ठिकाण: पोलंड, व्रोकलॉ (Wrocław) जवळील Żórawina गाव
  • बातमी का?: पुरातत्वशास्त्रज्ञांना 5000 वर्ष जुना (2900 BCE) दफनभूमीचा ढिगारा सापडला. यात 42 प्राण्यांच्या (लांडगा, हरीण, अस्वल) दातांपासून बनवलेला हार, अंबरचे मणी आणि दगडी कुऱ्हाड सापडली.
  • संस्कृती: ही Late Neolithic काळातील युरोपभर पसरलेली संस्कृती आहे. मृतांना मोठ्या ढिगाऱ्यात पुरणे आणि दोरखंडासारखी नक्षी असलेली मडकी हे वैशिष्ट्य.
परीक्षेसाठी: Corded Ware Culture = Neolithic Culture. नुकताच प्रश्न - ही संस्कृती दोरखंडाच्या ठशाच्या मडक्यांसाठी प्रसिद्ध आहे.
संरक्षण - DEFENCE

2) लोरा क्षेपणास्त्र (LORA Missile) व वीर गार्डियन 2026

  • ठिकाण: भारत - इस्राईल, जोधपूर एअरबेस
  • बातमी का?: 1. LORA: Long Range Artillery Missile (400 किमी रेंज). भारत इस्राईलच्या IAI कंपनीसोबत BEL मार्फत Make in India अंतर्गत बनवणार. Air Launched Version (Air LORA) Su-30 MKI वर लावणार. ऑपरेशन सिंदूरमध्ये Rampage च्या यशानंतर निर्णय.
    2. वीर गार्डियन: भारत-जपान हवाई दलाचा दुसरा सराव 9 ते 21 सप्टेंबरला जोधपूर येथे सुरू झाला. जपानचे 3 F-2A फायटर (F-16 ची जपानी आवृत्ती) पहिल्यांदाच भारतात आले. जपानची 2 C-2 मालवाहू विमाने आधीच दाखल.
परीक्षेसाठी: LORA = इस्राईल, 400km, BEL सोबत करार. वीर गार्डियन = भारत + जपान. ठिकाण - जोधपूर. जपानचे F-2A पहिल्यांदा भारतात.
आंतरराष्ट्रीय संबंध

3) पूर्व आर्थिक मंच (Eastern Economic Forum - EEF) 2026

  • ठिकाण: व्लादिवोस्तोक, रशिया
  • बातमी का?: 11 वा EEF 1 ते 4 सप्टेंबर 2026 रोजी सुरू. थीम - "The Far East - Development for the Benefit of People". भारतासह 70+ देश सहभागी. भारत-रशिया चेन्नई-व्लादिवोस्तोक समुद्री कॉरिडॉर आणि आर्क्टिकमधील सहकार्यावर चर्चा.
परीक्षेसाठी: EEF = रशिया, व्लादिवोस्तोक, 2015 पासून सुरू. भारतासाठी Act Far East Policy अंतर्गत महत्त्वाचे.
पर्यावरण - ENVIRONMENT

4) बुरा चापोरी वन्यजीव अभयारण्य व सस्थानकोट्टा सरोवर

  • ठिकाण: बुरा चापोरी - आसाम (सोनितपूर), सस्थानकोट्टा - केरळ
  • बातमी का?: 1. बुरा चापोरी: 40 वर्षांनंतर गेंड्यांचे पुनरागमन. 1983 मध्ये शिकारींमुळे 45-50 गेंडे संपले होते. अतिक्रमण हटवल्यानंतर (51.7 चौ.कि.मी. मोकळे) 2 गेंडे परतले. हे 44.06 चौ.कि.मी. क्षेत्र काझीरंगाचा बफर झोन आहे.
    2. सस्थानकोट्टा: केरळमधील सर्वात मोठे गोड्या पाण्याचे सरोवर. रामसर स्थळ (2002). प्रदूषणामुळे चर्चेत.
परीक्षेसाठी: बुरा चापोरी - आसाम, ब्रह्मपुत्रेच्या दक्षिणेला, बंगाल फ्लोरिकनसाठी प्रसिद्ध. सस्थानकोट्टा - केरळचे एकमेव रामसर गोड्या पाण्याचे सरोवर.
विज्ञान आणि तंत्रज्ञान

5) गॅनिमेड, व्हॅलेस मरीनेरिस व हॉल इफेक्ट

  • ठिकाण: अवकाश
  • बातमी का?: 1. गॅनिमेड: गुरूचा सर्वात मोठा चंद्र (सौरमंडलातील सर्वात मोठा). ESA च्या JUICE मोहिमेने (मे 2026) येथे गिझर (पाण्याचे फवारे) असू शकतील अशी ठिकाणे शोधली.
    2. व्हॅलेस मरीनेरिस: मंगळावरील 4000 किमी लांब दरी (सौरमंडलातील सर्वात मोठी). केरळ विद्यापीठाच्या डॉ. सजिन कुमार यांच्या अभ्यासानुसार येथील प्राचीन सरोवर फुटल्याने 1245 ट्रिलियन घनमीटर पाणी बाहेर आले आणि मंगळाच्या समुद्राची पातळी 34 मीटरने वाढली होती.
    3. हॉल इफेक्ट: वाहकावरील चुंबकीय क्षेत्रामुळे व्होल्टेज निर्माण होणे. ISRO च्या Electric Propulsion मध्ये वापर.
परीक्षेसाठी: गॅनिमेड - एकमेव स्वतःचे चुंबकीय क्षेत्र असलेला चंद्र. JUICE = Jupiter Icy Moons Explorer (ESA). व्हॅलेस मरीनेरिस - मंगळावर.
इतर महत्त्वाचे टॉपिक - ONE LINER

6) इतर 15 टॉपिक - झटपट रिव्हिजन

  • पूमपुहार: तामिळनाडूचे प्राचीन चोला काळातील बंदर, कावेरी नदीच्या मुखाशी. ISRO च्या नव्या Underwater Survey मुळे चर्चेत.
  • गेगेनिओफिस चांदगडी: कोल्हापूरच्या चांदगडमध्ये सापडलेला पाय नसलेला उभयचर (Caecilian), पश्चिम घाटातील स्थानिक.
  • अनाक क्राकाताऊ: इंडोनेशियातील ज्वालामुखी, 2018 मध्ये त्सुनामीनंतर पुन्हा सक्रिय.
  • BARC: भाभा अणु संशोधन केंद्र, ट्रॉम्बे, मुंबई. 1954 मध्ये स्थापना, LRLACM क्षेपणास्त्र चाचणीत भूमिका.
  • पट्टेदार तरस: Striped Hyena - Near Threatened, भारतातील एकमेव Hyena.
  • केप वर्दे: आफ्रिकेच्या पश्चिम किनाऱ्यावरील बेटांचा देश, राजधानी - प्राया.
  • APPU: Asian-Pacific Postal Union, मुख्यालय - बँकॉक.
  • BCI: Bar Council of India - वकिलांची सर्वोच्च नियामक संस्था.
  • थिस्मिया डेमोना (Thismia daemona): अरुणाचलमध्ये सापडलेली नवीन परजीवी वनस्पती, प्रकाश संश्लेषण करत नाही.
  • व्हिटॅमिन B6: अतिसेवनाने Nerve Damage.
परीक्षेसाठी: हे सर्व टॉपिक MPSC Combine / Police भरतीच्या चालू घडामोडी सेक्शनसाठी अत्यंत महत्त्वाचे. एक-एक करून नोट्स काढा.
VISION GOVERNMENT ACADEMY, YAVATMAL | 🌐 www.visiongovacademy.com | 📲 t.me/visionGovrment | स्वप्न तुमचं, मेहनत आपली!
🔴 ७ सप्टेंबर २०२६ - आजचे ट्रेंडिंग (२० टॉपिक)

1) Gegeneophis chandgadi

  • ठिकाण: बुजवडे, चंदगड, कोल्हापूर, महाराष्ट्र
  • शोध: ZSI + SPPU - ५ Sep २०२६
  • प्रकार: Caecilian - पाय नसलेला उभयचर, Blind, मातीत राहतो
  • नाव: चंदगडी भाषेवरून
परीक्षा: डोळे कवटीखाली झाकलेले - गांडुळासारखा दिसतो पण साप नाही

2) अनाक क्राकाटाऊ ज्वालामुखी

  • ठिकाण: सुंदा सामुद्रधुनी, इंडोनेशिया - Ring of Fire
  • उद्रेक: ४ Sep रात्री ११:०७ पासून, राख १५ किमी वर
  • परिणाम: ८ विमानतळ बंद, १.७ लाख अडकले, शाळा Online

3) Veer Guardian 2026

  • काय: भारत-जपान हवाई सराव, २री आवृत्ती
  • कुठे: जोधपूर, ९-२१ Sep
  • कोण: जपानचे ३ x F-2A Fighter, ११० जवान - पहिल्यांदाच भारतात
  • करार: ACSA लागू

4) Astra AI = GPT-6 Astra

  • लॉन्च: ३ Sep OpenAI - Most Intelligent
  • स्कोअर: Maths ९८%, ExploitBench १००%
  • खासियत: स्वतः Browsing, Coding, Hacking Chain बनवतो

5) इतर

  • Rudra Raptors: Apache + Tank, जैसलमेर
  • Pistol Shrimp: Alpheus vembanadi/hari - कोची, २१८ db
  • Thismia daemona: सैतान फूल, थायलंड, No Chlorophyll, CR
  • Agentic AI: NIELIT+Intel, १ कोटी युवकांना ट्रेनिंग
  • One Liner: BARC (१९५४, मुंबई), Ganymede (गुरूचा चंद्र), Seychelles (११५ बेटे), Valles Marineris (मंगळ), Sukhna Lake (चंदीगड), BCI (१९६१)
ट्रिक: नवीन प्रजाती ३ + संरक्षण २ + ज्वालामुखी + AI = ७ प्रश्न पक्के
📅 २ सप्टेंबर २०२५

1) घेपन सरोवर (Ghepan Lake)

  • ठिकाण: लाहौल-स्पिती, हिमाचल - १३,५८३ फूट
  • वाढ: ३३ वर्षात १७६% - ३६ हे. ते १०१ हेक्टर
  • पाणीसाठा: ३५ दशलक्ष घनमीटर - हिमाचलमधील सर्वात मोठे
  • धोका: GLOF - चिनाब खोरे, J&K ला धोका
  • निर्णय: ISRO + C-DAC + NDMA - Early Warning System
परीक्षा: NRSC २०२५ नुसार धोकादायक ५ पैकी एक

2) अतुनली जलविद्युत प्रकल्प (६८० MW)

  • ठिकाण: टँगॉन नदी, दिबांग व्हॅली, अरुणाचल
  • कंपनी: SJVN - खर्च २१,७०० कोटी
  • वाद: भरपाईसाठी 'भूत गावे' उभी केल्याचा आरोप
  • अपडेट: ४७ हजार झाडे तोडण्यास परवानगी

3) टेट्रागोनुला नागालँडेन्सिस

  • शोध: नागालँड विद्यापीठ + ZSI - ऑगस्ट २०२५
  • ठिकाण: वोखा, नागालँड - ८० सेमी खोल जमिनीत
  • वैशिष्ट्य: बिना डंखाची मधमाशी, ५mm, औषधी मध

4) रॅमन मॅगसेसे २०२५

  • जाहीर: ३१ ऑगस्ट २०२५
  • भारत: Educate Girls Foundation - सफीना हुसैन - २० लाख मुली
  • इतर: शाहिना अली (मालदीव), फ्लावियानो (फिलीपिन्स)
  • स्थापना: १९५७ - फिलिपिन्स राष्ट्रपती नावाने

5) PM-SETU योजना

  • पूर्ण नाव: प्रधानमंत्री स्किलिंग थ्रू अपग्रेडेड ITIs
  • सुरुवात: ४ ऑक्टोबर २०२५ - ६०,००० कोटी
  • मॉडेल: २०० हब + ८०० स्पोक = १००० ITI
  • खासियत: ५१% उद्योग + ४९% सरकार - SPV, AI, ड्रोन, EV कोर्स

6) इतर

  • सँडपायपर: सायबेरिया ते केरळ, Vulnerable
  • कामलांग: अरुणाचल व्याघ्र प्रकल्प
  • ॲस्ट्रोसॅट: ISRO - १० वर्ष
  • कोरल ब्लीचिंग: लक्षद्वीप ६०% पांढरे
ट्रिक: घेपन + हँगिंग = आपत्ती | अतुनली + कामलांग = अरुणाचल नकाशा | PM-SETU + मॅगसेसे = योजना + पुरस्कार

Post a Comment